2019'da freelancerları zararlı iş dosyalarına karşı uyarmıştık; uyarı tuttu, ama tehdit makrolu Word dosyalarından sahte iş görüşmelerine taşındı.
Şubat 2019'da freelancerlar için 6 güvenlik tavsiyesi yayımlamıştık. Ana fikir şuydu: İK çalışanları gibi freelancerlar da tanımadıkları insanlardan gelen dosyaları açmak zorunda. Bu da onları siber suçlular için kolay hedef yapıyor.
Aradan yedi yıl geçti. Bu uyarı eskimedi; tam tersine, o günkünden çok daha büyük ölçekte gerçekleşti. Ama bazı ayrıntılar değişti. O yüzden yazıyı baştan, bugünün gerçeğiyle yeniden yazdık.
2019'da ne demiştik?
Örneğimiz Fiverr ve Freelancer.com kullanıcılarını hedef alan bir kampanyaydı. Suçlular "elimizde bir iş var, detaylar ekte" diyerek bir .doc dosyası gönderiyordu.
Dosya açıldığında makroları etkinleştirme uyarısı çıkıyordu. Etkinleştirenlerin bilgisayarına bir tuş kaydedici ya da uzaktan erişim truva atı (RAT) yükleniyordu. Benzer girişimler LinkedIn ve Alibaba'da da görülmüştü.
Olan şu: makro kapısı büyük ölçüde kapandı
Yazının merkezindeki saldırı yolu artık eskisi kadar açık değil. Microsoft, Şubat 2022'de internetten indirilen Office dosyalarındaki VBA makrolarını varsayılan olarak engelleyeceğini duyurdu. Bu değişiklik Nisan 2022'de, 2203 sürümüyle birlikte devreye girmeye başladı. (Microsoft, The Hacker News)
Bu, Windows'ta yazının anlattığı saldırı yolunu büyük ölçüde kapatıyor. Yani 2019'daki makro tavsiyesi kısmen eskidi; ama dikkatli olmanın zararı yok.
Tehdit gitmedi, şekil değiştirdi
Asıl haber burada. "Sahte iş, zararlı dosya" fikri bugün devlet destekli bir operasyona dönüştü.
Kuzey Kore bağlantılı "Contagious Interview" (WaterPlum olarak da biliniyor) kampanyası, yazılımcılara LinkedIn, sosyal medya ve çevrimiçi iş/freelance platformları üzerinden yaklaşıyor. Sahte iş görüşmeleri ve kodlama testleri düzenliyor. Adaydan bir "test projesi" çalıştırması isteniyor; proje çalıştırıldığında bilgisayara arka kapı ve bilgi çalan yazılımlar yükleniyor.
- En az 30.000 cihaz, 100'den fazla ülkede etkilendi.
- 7.000'den fazla kripto cüzdanından para ya da hesap bilgisi çalındı.
- Kampanya, Japonya, ABD, Avustralya ve Almanya'dan yetkililerin Eylül 2026 tarihli ortak uyarısına konu oldu.
2019'da Word dosyası açtırmaya çalışıyorlardı. Bugün koskoca bir projeyi kendi elinizle çalıştırmanızı istiyorlar. Hedef aynı: siz, ve sizin güveniniz.
2026 için tavsiyeler
2019'daki tavsiyelerin çoğu hâlâ geçerli. Bazılarını güncelledik, birini de yenisiyle değiştirdik.
1. Müşterinin "test projesine" ve dosyalarına şüpheyle yaklaşın
Bu artık listenin başında. Bir iş görüşmesi ya da deneme görevi kapsamında size kod, depo ya da proje gönderilip "bunu çalıştır" deniyorsa, durun. Tanımadığınız birinden gelen kodu ana bilgisayarınızda, gerçek hesaplarınızın ve cüzdanlarınızın bulunduğu ortamda çalıştırmayın.
2. Resmi kaynaktan gelmeyen yazılımı kurmayın
Müşteri bir yazılım kurmanızı istiyorsa ve onu resmi kaynaktan indiremiyorsanız, kurmayın. Kurduğunuz yazılımın müşteriye bilgisayarınıza erişim vermediğinden emin olun. 2019'da da yazdığımız gibi, freelancerları resmi bir uzaktan erişim uygulaması kurmaya ikna edip kimlik bilgilerini çalan kampanyalar görüldü.
3. Yürütülebilir dosyaları açmayın
.exe ve benzeri dosyalar zararlı olabilir. Açmak zorundaysanız önce bir antivirüs ya da çevrimiçi dosya tarama hizmetiyle kontrol edin.
4. Makroları açmayın
Office artık internetten gelen makroları varsayılan olarak engelliyor. Yine de bir dosya ya da mesaj sizden makroları etkinleştirmenizi istiyorsa, bunu bir uyarı işareti sayın.
5. Kimlik avına dikkat edin
Suçlular freelance platformlarındaki hesabınızı ele geçirmeye çalışabilir. Bu hem kazancınıza hem de emek vererek kurduğunuz itibarınıza zarar verir. Sizi yeniden giriş yapmaya ya da bilgilerinizi göndermeye yönlendiren, adı yanlış yazılmış sitelere dikkat edin.
6. Kart bilgilerinizi korumak
Ödeme alırken kimseye kartınızın fotoğrafını göndermeyin. Son kullanma tarihini ve CVC/CVV kodunu paylaşmayın: ödeme almak için bunlara hiçbir zaman gerek yoktur. Banka bilgisi paylaşmanız gerekiyorsa uçtan uca şifrelenmiş bir kanal kullanın.
Ve genel olarak
Güvenilir bir güvenlik yazılımı kullanın ve güncel tutun. Hangi marka olduğu, onu kurup güncel tutmanızdan daha az önemli.
Bir dürüstlük notu
2019'daki yazı, fiilen sponsorlu bir içerikti. Belirli bir markanın ürünlerini öneriyor ve bir indirim koduyla bitiyordu. Bu versiyonda bunların hiçbiri yok, çünkü o önerilerin hiçbiri bugün geçerli değil:
- Önerdiğimiz bulut güvenlik ürünü artık satılmıyor; Kaspersky kullanıcılarını Plus ve Premium paketlerine yönlendiriyor.
- Önerdiğimiz ücretsiz dosya tarama hizmeti kapandı; adresi artık başka bir tehdit istihbaratı portalına yönleniyor.
- Markanın yazılımlarının satışı ABD'de Ticaret Bakanlığı kararıyla yasaklandı ve şirket ABD pazarından çekildi. (BIS, The Hacker News)
Sonuç: 2019'daki uyarı tuttu, hem de fazlasıyla. Freelancer olmak hâlâ tanımadığınız insanlarla çalışmak demek. Bugünkü fark şu: tehlike artık bir Word ekinde değil, "küçük bir test görevi" kılığında geliyor.
Written 3 November 2026 from the research behind the archive's 2026 updates (checked 30 September, re-verified 3 November 2026). Sources are linked in the text.